Gesondheetskaart 2025: d'Lëtzebuerger Spidol an Zuelen

D'Carte sanitaire ass de Rapport deen den Observatoire national de la santé all zwee Joer erausgëtt fir d'Spidol ze plangen. Dës Reuse zitt doraus aacht Kennzuelen, all gelies oder nei berechent aus den oppenen Donnéeën, ouni e Verdikt ze zéien.

1986 hat d'Land 36 Spidolsetablissementer; 2025 bleiwen der nach 13, zesummegefaasst duerch eng laang Rei vu Fusiounen. Véier Spidolszentren halen de gréissten Deel vun de Better; sechs spezialiséiert Etablissementer (Kardiologie, Radiotherapie, Neuropsychiatrie, Reeducatioun, Rehabilitatioun) an een Etablissement fir Leit um Enn vum Liewen (Haus OMEGA) ergänzen d'Offer; zwee Etablissementer, den Thermalzentrum zu Munneref an de Laboratoire national de santé, hu keng Better. Am Ganzen 2.686 installéiert Better den 30. Juni 2025.

Quellen: Carte sanitaire 2025, Syntheesdokument (Observatoire national de la santé), cartographie ; Tableau 8 (installéiert Better pro Etablissement, 2025) ; classification des 13 établissements : tab311 (loi modifiée du 8 mars 2018) · Donkelgréng: Spidolszentren; hellgréng: spezialiséiert Etablissementer; ocker: Haus OMEGA. Ouni Better: Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains, Laboratoire national de santé. · E Feeler mellen

Mat 3,92 Spidolsbetter pro 1.000 Awunner huet Lëtzebuerg der manner wéi Frankräich (5,3), d'Belsch (5,4), Däitschland (7,6) an den EU-Duerchschnëtt (5,1) am Joer 2024 laut Eurostat; zéng EU-Länner hunn der manner. Laut dem Observatoire national de la santé ass de Réckgang vum Verhältnis zanter 2012 (5,15) « haaptsächlech duerch e staarke Bevëlkerungswuesstem bedéngt, wärend d'absolut Zuel vu Better zimmlech stabil bliwwen ass » (eis Iwwersetzung). Mat 15,2 % vu 65 Joer a méi, dem niddregsten Undeel vun der Unioun, kann d'Opnamkapazitéit « liicht ënner där vu senge Noperen leien », schreift de Rapport.

D'Carte sanitaire mécht zwou Feststellungen. A senger Konklusioun « bidden d'Kapazitéiten, déi d'Gesetz festleet, d'Méiglechkeet, d'Besoine vun der Bevëlkerung ofzedecken »; a sengem Etat des lieux gesinn d'Autorisatiounen zanter 2026 méi Better vir, « fir en eventuellen Defizit u Spidolsbetter ze kompenséieren an enger wuessender Demande gerecht ze ginn ». De Rapport seet derbäi, datt d'Beuerteelung vun der Zuel vu Better « ausserdeem d'Analys vum Beleeungsgrad vun de Better, vun de Grënn vun der Hospitalisatioun a vun der Duerchschnëttsdauer vun de Spidolsopenthalter verlaangt » (eis Iwwersetzungen). Dës Reuse decidéiert näischt; si sammelt dës Indikatoren hei ënnendrënner, a budget-lu dokumentéiert d'Alterung op der Säit vun den ëffentleche Finanzen.

Quellen: Eurostat, hlth_rs_bds1 (lits d'hôpital disponibles, toutes catégories, pour 1 000 habitants, 2024 ; 2012 en repère) ; ratio 2025 recalculé : 2 686 lits / 685 075 habitants (Tableau 10) · Eurostat, demo_pjanind (part des 65 ans et plus au 1er janvier 2025) · Tableau 1 (STATEC, population au 1er juillet, traitement ObSanté) ; onofhängeg Neiberechnung des classes 65+ et 75+ · tab516-2 (part des journées d'hospitalisation par classe d'âge, 2014-2024p ; données IGSS, traitement ObSanté) · tab515-1 (occupation des lits aigus, centres hospitaliers, lits de soins palliatifs inclus, 2019-2024p ; données IGSS) · Tableau 40 (durée moyenne de séjour, activité opposable, 2014-2024p ; données IGSS) · tab215 (Eurostat proj_23ndbi, extraction du 17 janvier 2026 ; personnes de 65 ans et plus pour 100 personnes de 15 à 64 ans ; indicateur sans lien avec la dépendance physique) · E Feeler mellen

D'Spidolsgesetz setzt e Plafong vu « geplangten » Better fest; de Ministère « autoriséiert » en Deel dovun; d'Etablissementer « installéieren » nach eng Kéier en Deel. Fir 2024-2025 waren 88,2 % vum geplangte Plafong (3.153) autoriséiert an 96,6 % vun den autoriséierte Better installéiert (2.686 Better den 1. Juli 2025). D'Gesetz, den 19. Dezember 2025 geännert, hieft de Plafong op 3.545 Better; 2.813 Better sinn zanter dem 1. Januar 2026 autoriséiert, an d'Gesetz setzt eng Sanitärreserve vu maximal 200 akute Better derbäi (50 pro Spidolszentrum). De Rapport rechent, datt, wann all 3.545 Better autoriséiert an installéiert wieren, bei 690.959 Awunner am Dezember 2025 (STATEC), d'Verhältnis « op 5,1 Spidolsbetter pro 1.000 Awunner klamme géif ».

Ausserhalb vun dëser Zielung: 631 Dagesklinik-Better installéiert den 1. Juli 2025 (743 autoriséiert, 759 ab 2026). Déi 174 Intensivbetter, deklaréiert am Juli 2025 (93 Erwuessener, 54 spezialiséiert Erwuessener, 27 Neonatologie a Pediatrie), sinn an den akute Better abegraff. Déi 2.813 Better, autoriséiert den 1. Januar 2026, sinn autoriséiert Better, keng installéiert Better.

Quellen: Tableau 14 (lits planifiés 2024-2025, autorisés 2024-2025, installés 01.07.2025) et tab319-1 (planifiés et autorisés depuis le 01.01.2026) ; annexe 2 de la loi hospitalière modifiée du 8 mars 2018, modifiée le 19 décembre 2025 · tab319-2 (lits d'hospitalisation de jour autorisés et installés au 1er juillet, 2019-2026) · tab316 (lits de soins intensifs déclarés installés, juillet 2025) · tab318 (lits aigus autorisés 2024-2025 et 2026-2030, installés 2023 et 2025, par établissement) · Syntheesdokument, p. 10 (scénario 5,1 pour 1 000) · E Feeler mellen

D'Zuel vun de Spidolsdokteren ass vu 1.047 am Joer 2014 op 1.505 am Joer 2025 geklommen (+43,7 %), dovun 165 Dokteren an der Spezialiséierung (57 am Joer 2014). Mä déi markant Zuel läit anzwuesch: vun de 10.413 Salariéë vum Spidolssecteur wunnen 49,4 % ausserhalb vu Lëtzebuerg. D'salariéiert Personal ass haut zur Hallschent Grenzgänger, virun allem aus Frankräich (Personal dat a Frankräich wunnt: +77 % zanter 2014).

Dës Ofhängegkeet vum grenziwwerschreidenden Aarbechtsbecken iwwerschneit sech mam Aarbechtsmaart an dem ekonomeschen Tissu, déi an der Serie scho kartéiert goufen. D'Statistik vun de Salariéë schléisst d'liberal Dokteren, d'Interim an d'Sous-traitance aus; si beschreift d'Wunnen, net d'Nationalitéit.

Quellen: Tableau 28 (IGSS, Rapport général sur la sécurité sociale ; médecins agréés ou salariés auprès des établissements hospitaliers au 1er janvier, chaque médecin compté une fois ; MEVS = médecins en voie de spécialisation) · Tableau 29 (Centre commun de la sécurité sociale, calcul IGSS ; salariés du secteur hospitalier au 31 mars, par pays de résidence, hors médecins libéraux, intérim et sous-traitance) ; part frontalière = France + Belgique + Allemagne, onofhängeg Neiberechnung · E Feeler mellen

2024 hunn déi véier Urgencesservicer an den nationale pediatreschen Urgencesservice 268.683 net programméiert Passagen registréiert, also 734 pro Dag. D'Erwuessener maachen 71,4 % vun de Passagen aus (dovun 27.165 Patienten vu 75 Joer a méi, 10,1 %) an d'Kanner 28,6 %. Laut dem Rapport ass den Undeel vun den Net-Residenten vu 10,0 % am Joer 2019 op 13,2 % am Joer 2024 geklommen. Déi duerchschnëttlech Zäit tëscht der Opnam an dem éischte medezinesche Kontakt läit bei 72,8 Minutten; d'Synthees stellt fest, datt déi duerchschnëttlech Zäite vun den Niveauen 3 a 4 vun der kanadescher Triage-Skala d'Zilzäiten iwwerschreiden. Eng Passage dauert am Duerchschnëtt 179,9 Minutten (Erwuessener 192,3, Kanner 147,2).

Dräi verschidde Basen existéieren an den Tabellen niewenteneen: 268.683 Passagen am Ganzen, 267.237 bei der Berechnung vun der Duerchschnëttsdauer an 201.976 bei där vun der Zäit bis zum éischte Kontakt. Déi lescht ass e gewiichtenen Duerchschnëtt vum CHEM, dem CHL (Erwuessener), den HRS an dem nationale pediatreschen Urgencesservice: de CHdN huet dësen Indikator 2024 net erfaasst. D'Tauxen no Alter sinn iwwerschat, präziséiert d'Tabell, well d'Passagen vun Net-Residenten op d'Wunnbevëlkerung eleng bezu ginn. An der Hospitalisatioun ass den Undeel vun den Openthalter vun Net-Residenten vu 6,2 % am Joer 2014 op 11,0 % am Joer 2024 geklommen (provisoresch Donnéeën).

Quellen: Direction de la Santé, données 2024 transmises par les quatre services d'urgence (CHdN, CHEM, CHL, HRS) et le service national d'urgence pédiatrique (CHL) ; tab1 (passages par catégorie), tab3 (recours par âge, population STATEC au 1er juillet 2024), tab4 (délai moyen admission → premier contact médical, cibles CTAS 2016), tab5 (durée moyenne aux urgences) · Moyenne pondérée CHEM, CHL adultes, HRS et service national d'urgence pédiatrique ; le CHdN n'a pas recensé cet indicateur en 2024 · fig518-1 (séjours hospitaliers des résidents et non-résidents, 2014-2024 ; données IGSS, traitement ObSanté) · part des non-résidents : Syntheesdokument, p. 29, et remarque du tab3 · E Feeler mellen

De Fascicule 3 zielt 14 IRM, 14 CT-Scanner an 9 Mammographen, installéiert Enn 2025 (12, 15 an 7 Enn 2023). Op d'Bevëlkerung bezunn läit de Parc no beim OECD-Duerchschnëtt (45 CT-, IRM- an TEP-Apparater pro Millioun Awunner géint 51, 2023). De Gebrauch ënnerscheet sech méi: 283 CT-Untersuchunge pro 1.000 Awunner 2023, géint 231 an der Belsch an 228 a Frankräich, den héchsten Niveau vun de fënnef Länner, déi de Rapport vergläicht; an 121.576 IRM-Untersuchunge gemaach 2025 (+27,2 % zanter 2023).

Zwou Zielungen existéieren niewenteneen: de Fascicule 3 zielt d'Equipementer installéiert um Enn vum Joer; d'Tabell vun den Equipementer pro Etablissement (Direction de la santé, Radioprotectioun) zielt 13 Scanner, 13 IRM, 8 Gammakameraen, 2 TEP an 8 Mammographen den 1. Juli 2025. D'CT-Zuel vu Lëtzebuerg ass provisoresch an déi vun Däitschland eng Schätzung (Notiz vum Rapport).

Quellen: Fascicule 3, Tableaux 1/6/8 (équipements installés, niveau national, fin d'année 2023-2025) · tab332 (Direction de la santé, division de la radioprotection ; équipements au 1er juillet 2025) · Figure 85 (OCDE, Panorama de la santé 2025 ; scanners TDM, IRM et TEP par million d'habitants, 2023 ; moyenne OCDE non pondérée) · Fascicule 3, Figures 21, 30 et 37 (OCDE ; examens IRM et CT pour 1 000 habitants, 2023 ; LU provisoire, DE estimé) et Tableau 7 (examens IRM réalisés) · E Feeler mellen

Fir eng geplangten IRM-Untersuchung, ambulant an engem Spidolszentrum gemaach, louch déi national median Zäit tëscht dem Rendez-vous huelen an der Untersuchung bei 31 Deeg 2025 (33 2023, 27 2024), op 101.088 Untersuchungen; 78,1 % vun den Untersuchunge goufen a 60 Deeg gemaach an 45,1 % a 30 Deeg. Fir d'Mammographië vum Programme Mammographie, dem organiséierte Screening vum Broschtkriibs, ass de Median vu 41 Deeg 2023 op 21 Deeg 2025 erofgaangen, op 25.946 Mammographien. Je no Zentrum geet de Median 2025 vu 29 bis 43 Deeg fir den IRM a vu 12 bis 60 Deeg fir de Screening.

Perimeter: geplangt Untersuchungen, ambulant an de Spidolszentre gemaach; Waardezäit gemooss tëscht dem Datum vum Rendez-vous huelen an dem Datum vun der Untersuchung; Medianer berechent vum ObSanté (Fascicule 3). D'IRM-Medianer (Figure 20) an d'Verdeelung no Tranche (Figure 19) berouen op verschiddene Basen, dofir ënnerschiddlech Totaler. Enn 2025 louch den nationale Moundsmedian vum IRM bei 30 Deeg am Oktober, 34 am November an 36 am Dezember.

Quellen: Fascicule 3, Figure 20 (délais médians IRM, par centre hospitalier et par mois ; données FHL, traitement ObSanté) et Figure 19 (distribution par tranche de délais, base d'examens différente) · Fascicule 3, Figure 4 (délais médians des mammographies du Programme Mammographie), Figure 2 (distribution) et Tableau 3 (mammographies PM réalisées) · E Feeler mellen